Her Derde Deva Sarmısak

• Botanik dilinde "Allium Sativum" olarak adlandırılan sarmısak, soğan ve pırasa ile aynı familyadan yani zambakgillerdendir. Soğanlı, içi boş dik saplı iki yıllık bir otsu bitkidir. Yaprakları düz veya silindirimsidir. Orta Asya'da doğduğu bilinen sarımsak da soğan gibi binlerce yıldır yemeklere tat veren bir bitki Batı, Güney, Orta Asya, Avrupa, Çin, Hindistan, Mısır, Kuzey Afrika ve Türkiye'de yetişir. Bütün yıl boyunca tüketilen sarımsağın cinsine göre kabukları beyaz veya pembe tonlar nidadır. Taze soğanı andıran ancak dokusu biraz daha sert olan taze sarımsak ilkbahare yaz aylarında satılır. Sarımsak seçerken, dolgun ve düzgün dişli olmasına dikkat etmelisiniz. Kurumamış ve pörsümemiş sarımsak, havadar ve kuru bir yerde haftalarca saklanabilir.

• Taze sarmısak seçerken de yeşil kısımların diri olmasına dikkat etmelisiniz. Buzdolabında 3-4 gün tazeliğini kaybetmeden muhafaza edebilirsiniz. Sarımsakları soyarken, bir baş sarımsaktan gerektiği kadar dişi ayırın. Sert olan tepe kısmını bir bıçakla keserek kabuklarını ve zarını soyun. Dilerseniz havanda bir miktar tuzla beraber döverek veya keskin bir bıçakla ince ince dilimleyerek yemeğinize katabilirsiniz.

• Sarımsak pişmiş ya da çiğ olarak tüketilebilir. Özellikle imam bayıldı, fasulye pilakisi gibi zeytinyağlılara lezzet katar. Yoğurda karıştırarak kızartmaların üzerine sos olarak dökülür. Piştiği zaman acılığı giden ve yumuşacık olan sarımsağı İtalya'nın Napoli bölgesindekiler hazırladıkları hemen her yemekte kullanmaları ile ünlüdürler.

• Tansiyonu düşürücü etkisinin yanı sıra damar genişletici ve mikrop öldürücü özellikleri de vardır. Bazı ciğer hastalıklarına romatizmaya ve bağırsak kurtlarına karşı iyi gelir. Sarımsağın tazesi ve kurusu iştah açıcı olarak kullanılır. Bütün bu nitelikleri, içindeki kükürtlü bir esanstan ileri gelir ve bu uçucu esans sarımsağa çok keskin bir koku verir. Sarımsak, balık çorbasında kullanılabileceği gibi tavuk ve et pişirirken de lezzet katmak üzere kullanılabilir.

• Anayurdu Ona Asya olan sarmısak ülkemizde 12. yüzyıldan beri yetiştiriliyor. Tedavi edici özellikleri ise onun hemen hemen bütün dünyaya yayılmasını sağlamış. Bu yüzden eski çağlardan beri, mutfağın dışında da doğal bir ilaç olarak kullanılmış.

• Mısırlı anneler çocuklarını bağırsak kurtlarından korumak için boyunlarına sarmısak asarlarmış. Eskiler sarmısağın özelliklerini mucizevi olarak yorumlamışlar. Ilk tıp bilginlerinden Hipokrat hile bu bitkiyi terletici ilaçlar sınıfına sokmuş.

• Haçlılar tarafından Avrupa’ya yayılmasından sonra her derde deva bir bitki olarak tanınması da gecikmeyen sarmısak veba ve şeytani güçlerle savaşmak için bile kullanılmış.

• En çok Kuzey Afrika, Orta ve Güney Avrupa, ABD ve Meksika’da yetiştirilen sarmısak sadece soğanın daha yaygın kullanıldığı Doğu ve Kuzey Avrupa ülkelerinde sınırlı tüketiliyor.

• Bolca potasyum, kalsiyom, sodyum, molibden, kükürt, silisyum, iyot, fosfor, B1, B2 ve C vitaminleri içeren sarmısak güçlü bir antiseptiktir. Insanı bulaşıcı hastalıklardan korur. Damar sertliğine iyi gelir, kalp kaslarını etkileyerek kan dolaşımını dengeler, sindirim özsuyunu artırır. Kanın pıhtılaşmasını azaltır, kan kolesterolünü düşürür ve bağışıklık sistemini güçlendirir, akciğer hastalıklarında da yenmesi önerilir. Çiğ halde friksiyon yaparak sürüldüğünde de ciltteki lekeleri yok eder.  

   Kalori       136
   Protein      6.1 gr
   Karbonhidrat 27.5 gr
   Yağ          0.1 gr
   Su           64 gr
   Kolesterol   0
   Kalsiyum     38 mgr
   Fosfor       134 mgr
   Demir        1.4 mgr
   B1 vitamini  0.2 mgr
   B2 vitamini  0.08 mgr
   Niasin       0.6 mgr
   C vitamini   14 mgr